Uitgaan & Cultuur

Door Jenny ter Maat

Johan Lohuis, stichting Hulp aan Tsjernobylkinderen: ‘Zo gauw grenzen open gaan, gaan we weer’

RIJSSEN – Wanneer er weer kinderen uit Belarus, oftewel Wit-Rusland, naar Rijssen en Holten komen, is nog niet bekend. Johan Lohuis, bestuurslid van de Stichting Hulp aan Tsjernobylkinderen Rijssen-Holten, gaat uit van mei en juni volgend jaar. “Het is nog even afwachten. Maar zo gauw de grenzen open gaan, gaan we weer.”

Dit jaar is het 35 jaar geleden dat de wereld opgeschrikt werd door een grote kernramp. Door een mislukte veiligheidstest van de kernreactor in Tsjernobyl in Oekraïne, vlak aan de grens met Wit-Rusland, volgde een explosie met vreselijke gevolgen. Wind en regen zorgden voor neerslag van radioactief materiaal, vele kilometers Wit-Rusland in. Nog steeds zijn er nog grote gevolgen voor de volksgezondheid. Het doel van de stichting is dan ook om kinderen uit dat gebied twee maanden naar Nederland te halen voor een gezondheidsvakantie.

Lohuis: “Kinderen uit dit gebied hebben nog steeds verminderde weerstand, kanker komt meer voor. Uit onderzoek is gebleken dat het twee maanden kost om het bloed verversen waardoor de kinderen gezonder worden.” Ook is er veel armoede in het land en sociale voorzieningen zijn er niet.

Holtens initiatief
De stichting Hulp aan Tsjernobylkinderen Rijssen-Holten werd opgezet door Jaap en Henny Kruk uit Holten. “Jaap was buschauffeur en reed op het Oostblok. Wat hij daar zag greep hem zo aan, dat hij er iets aan wilde doen.” Inmiddels is de stichting zo’n twintig jaar actief en komen de gastgezinnen uit zowel Holten als Rijssen.

De familie Lohuis was het eerste gezin in Rijssen dat kinderen uit Wit-Rusland te gast had. Lohuis is sindsdien zo’n veertig, vijftig keer naar Wit-Rusland afgereisd (“als we naar Wit-Rusland reizen, doen we dat altijd op eigen kosten”) en spreekt een aardig woordje Russisch, de taal die het meest gesproken wordt in Wit-Rusland.
De laatste keer dat hij er was en dat er kinderen naar Rijssen-Holten kwamen, was anderhalf jaar geleden, vóór corona en vóór de verkiezingen in Wit-Rusland.

De controles waren altijd al streng, en die zullen er niet soepeler op zijn geworden. “Auto en passagiers worden binnenstebuiten gekeerd; de auto wordt met een drugshond doorzocht.” Hij vliegt er ook wel naar toe. “Dan huur ik daar een auto met een Russisch kenteken, dat scheelt een hoop controles onderweg.”

Het politieke klimaat in Wit-Rusland is, na de verkiezingen, verhard. “We bemoeien ons als stichting niet met de politiek in Wit-Rusland. Iedereen heeft een mening, maar die gaan we niet ventileren. We kunnen niet riskeren dat we niet meer het land in mogen. Bovendien kunnen de mensen die we daar ontmoeten, daar problemen mee krijgen.”

De stichting hoopt volgend jaar zo’n dertig kinderen op te kunnen halen. Daarvoor zijn gastgezinnen nodig en geld. Gezinnen van elke levensovertuiging zijn welkom. Met elk gezin dat zich aanmeldt wordt eerst een persoonlijk gesprek gevoerd. “Gastgezin zijn verrijkt je leven”, weet Lohuis uit ervaring. “De contacten zijn bijzonder, je ziet blije kinderen.” Hij kan het van harte aanbevelen. “Het mooie is dat we steeds weer verjonging zien van de deelnemende gezinnen.”

De kinderen krijgen iets meer mee dan gezonde lucht. “Hier worden ze voorzien van kleren. Het is armoe troef in Wit-Rusland. De kinderen komen aan met een klein tasje met kleren. En alles moet mee terug, want die versleten schoentjes kunnen zomaar geleend zijn.” De stichting heeft een geweldige samenwerking met de lokale kledingbank. “We zamelen zelf kleding in en helpen bij de kledingbank de kleding te sorteren. Kinderen kunnen dan met hun gastouders kleding uitzoeken. Je merkt aan de reacties van de kinderen hoe graag ze die warme jas of dat goede setje ondergoed willen.”

“Veel gezinnen houden naderhand ook contact met gezinnen daar. Die contacten zijn heel belangrijk voor de Wit-Russen, het is hun band met het Westen.” 

Wandeltocht, Kerkpleinmarkt, Theo de Rooij Classic
En er is geld nodig. “Zo’n heel project kost 18.000 euro. In de bus heen en terug, de paspoorten van de kinderen, de visa en verzekeringen en allerlei andere kosten. Een paspoort kost in Wit-Rusland 65 euro; men verdient 150 euro per maand. Als een gezin dat zelf moet betalen, kan een kind niet mee.”

De stichting houdt of ondersteunt zelf allerlei acties, zoals de wandeltocht op 25 september. “We staan er die dag met een standje van de stichting, we helpen mee met de organisatie en een aantal leden wandelen ook mee.”

Dit jaar ging een aantal activiteiten niet door, zoals de Kerkpleinmarkt van de Hervormde Gemeente en de Theo de Rooij Classic. “Het mooie is dat we alsnog een bedrag krijgen van de Hervormde Gemeente, en dat de opbrengst van de Theo de Rooij Classic 2022 toch voor onze stichting is.” Bedrijven en ook particulieren sponsoren een kind voor 100 euro. 

Johan Lohuis kijkt uit naar het moment dat de grenzen weer open gaan. “We gaan door. We doen ons ding en starten zo gauw het kan. Bestuursleden en gezinnen, we zijn allemaal enthousiast. Laat de kinderen maar komen!”

Wandelen voor stichting Hulp aan Tsjernobylkinderen Rijssen-Holten
Atletiek Vereniging Rijssen, Rotary Rijssen Regge Regio en de stichting Hulp aan Tsjernobylkinderen houden gezamenlijk de Bos- en heuvelwandeltocht op zaterdag 25 september.

De opbrengst is dit jaar voor de stichting Hulp aan Tsjernobylkinderen Rijssen-Holten.

De wandeltocht wordt gehouden in de mooie omgeving van Rijssen.
Gestart wordt in het clubgebouw van Atletiek Vereniging Rijssen, Arend Baanstraat 107, 7461DT Rijssen. 
De afstanden zijn 5, 10, 20 en 30 kilometer.                                                                       
De deelnemers aan de 30 kilometer kunnen starten tussen 08.00 en 10.00 uur, de 20 kilometer starten tussen 08.00 en 11.00, de 10 kilometer tussen 08.00 en 12.00 uur en de 5 kilometer tussen 08.00 en 12.00 uur.