Columns

Nooit vergeten

In de Kijker

Het nieuws speelt zichzelf wel in de kijker via de vele soorten media. Vrolijk word ik er meestal niet van eerlijk gezegd. Toch leven we nog wel in een beschaafd land. Beschaafd als we bijvoorbeeld kijken naar hoe we, ook nu na 75 jaar, nog steeds onze bevrijding door de geallieerden waardig herdenken. Herdenken ondanks de coronamaatregelen.

Koning Willem Alexander en de Amerikaanse ambassadeur spraken op de Amerikaanse begraafplaats in Margraten op zondag 24 mei, indrukwekkende woorden. Helemaal indrukwekkend vond ik de rapportage die de NOS uitzond die dag. Hartverscheurend en ontroerend was het verhaal over een moeder in Amerika die haar enige zoon verloor en daar per post bericht van kreeg. Of dat van een jonge vrouw, die haar geliefde GI elke dag een brief schreef, de laatste vijf ervan werden nooit gelezen; hij was al gesneuveld.

Hartverwarmend was het tegelijk om te zien hoe jongeren uit Limburg zich ontfermen over graven van de vele gesneuvelden. Jongeren bijvoorbeeld zagen we, die de geschiedenis van een Amerikaanse soldaat in kaart brachten en daarover contact onderhielden met de familie in de USA. Grote klasse, geen boa te bekennen.

In Holten ligt de Canadese Begraafplaats waar elk jaar ook de herinnering aan hen die voor ons het leven lieten, levend wordt gehouden. In onze eigen gemeente staat het Memory Museum waar de oorlogsjaren heel realistisch in beeld worden gebracht, een icoon waar we trots op kunnen zijn. En op 4 mei gaf onze burgemeester op stijlvolle wijze invulling aan de herdenkingsplechtigheid. Dat allemaal 'Opdat we nooit zullen vergeten'.

Herman Kampman heeft op deze plaats in zijn eigen niet te overtreffen stijl, mooie verhalen verteld over die oorlogsjaren. Verhalen die voor velen van ons herkenbaar waren door overlevering van ouders of familie.

Van mijn vader ken ik twee verhalen die me zijn bijgebleven, één ervan is deze. Op een dag ging m’n vader naar een boer net buiten Nijverdal om vlees te kopen. Nu was slachten illegaal gesteld door de bezetter en het fenomeen taakstraf werd toen echt wel wat anders ingevuld dan tegenwoordig, dus uitkijken geblazen.

Op 'de delle' van de boerderij hing aan de ladder een zojuist geslacht schaap en de boer was bezig om er voor vader een stuk vanaf te snijden. Net toen de laatste snee werd gemaakt ging onverwachts de deur open en in vol ornaat stapte een Feldwebel van de Wehrmacht naar binnen. “Was macht ihr denn da (?)”, klonk het bars.

Wit uitgeslagen en verstijfd van schrik stamelde de boer in gebrekkig Duits: “Wir haben ein Hase gefangen für unsere Familie.” De Feldwebel aarzelde even en reageerde toen met: “Ach so, ..eh… ja dass kann man wohl sehen”, draaide zich om en vertrok even snel als hij was gekomen.

Bij de deur gekomen keek hij nog wel even om naar de boer en zei toen: “Große Hase habt ihr in Holland”… Dat we ook zulke Duitsers nooit mogen vergeten vond mijn vader al bij leven. Helemaal mee eens.

Cor Kolthof